Lia van Opheusden

Nieuwsbrief

Leren in de natuur

De natuur is een belangrijke inspiratiebron en metafoor voor mensen, teams en organisaties om van te leren. Door onze ligging in een van de mooiste natuurgebieden van Nederland is het mogelijk om u deze manier van leren aan te bieden als programma onderdeel van workshops en trainingen. Teamwandelen of Wandelend coachen zijn aanraders !
Zie verder

Enkele uitgangspunten bij mijn aanpak van mens- en organisatie-ontwikkeling

De rode draad in mijn aanpak is het leveren van een bijdrage aan maatschappelijke zinvolle en vernieuwende activiteiten van bedrijven en organisaties. Waarbij ik mens- en organisatie-ontwikkeling met elkaar combineer in een integrale aanpak. Ik doe dat in verschillende rollen afhankelijk van de vraag van klanten: sparringpartner en adviseur, procesbegeleider bij veranderingen, trainer en coach, interim manager of projectleider met een veranderingsopdracht.

 

VERBINDING CREËREN TUSSEN DEEL EN GEHEEL

Organisaties en bedrijven zijn vitaal en innovatief als de delen goed functioneren en onderling goed met elkaar verbonden zijn zodat er een samenhangend en goed functionerend geheel ontstaat. Een vitale verbinding creëren tussen delen en het grotere geheel is de basis van mijn manier van werken.

Mijn ervaring is dat het er niet toe doet of het om kleinere problemen gaat of grotere veranderingsprocessen. Het is steeds weer belangrijk om alle aspecten in hun samenhang in een goede diagnose en aanpak bij elkaar te brengen. Om samen op zoek gaan naar de positieve energie en potentie van de mensen in de organisatie en de juiste combinatie van invoeringsacties en leerprocessen te organiseren. Succesvolle invoering van oplossingen en veranderingen vraagt om een timing waarbij samenhangende activiteiten en leerprocessen ook binnen een bepaald tijdsbestek gerealiseerd worden. Waardoor zowel mensen als de organisatie op een hoger plan komen.

                                      

HET BELANG VAN  STILSTAAN EN DIAGNOSE

Het voorgaande klinkt simpel maar het blijkt in de praktijk niet gemakkelijk te zijn om met een open geest zowel breder als dieper in de organisatie te kijken. Om de juiste mix van oplossingen voor problemen met elkaar te bedenken. Om het veranderingsproces in alle facetten in kaart te brengen. Om oplossingen of veranderingen ook integraal en procesmatig goed door te voeren. Om te beginnen is onze manier van denken en kijken daarvoor ook vaak te beperkt en gefragmenteerd, als het ware een afspiegeling van de fragmentatie om ons heen in de organisatie zelf. Mijn ervaring is dat daardoor veranderingen soms te beperkt of eenzijdig worden ingevoerd en het gewenst resultaat niet wordt behaald zonder precies te weten waarom. Dat is frustrerend omdat er zoveel goedbedoelde energie, tijd en moeite is geïnvesteerd en men echt wil gaan voor het resultaat naar de interne of externe klant.

 

Ruimte en tijd nemen voor een integrale diagnose van wat er precies aan de hand is, is daarom belangrijk in de beginfase van mijn samenwerking met klanten, en voor hen meteen een leerproces op zich. Het komt aan de orde bij zowel mijn advisering als individuele coaching, bij maatwerk workshops en trainingen, bij het maken van een ontwikkelingsplan en bij procesbegeleiding bij veranderingen.

Inzoomen op de aard van het probleem vanuit de eigen afdeling of functie, door uit te zuiveren wat er speelt op het gebied van HET: structuur, werkprocessen, functies en werkzaamheden, WIJ: communicatie, teamsamenwerking en interne klantgerichtheid, IK: leidinggeven en leiderschap, professionalisering en persoonlijke groei. Dit alles binnen de context van het eigen bedrijfsonderdeel, de eerste “schil van de ui”. Vervolgens op deze facetten uitzoomen naar de relatie met de bredere context: andere management- en besluitvormingslagen, andere bedrijfsonderdelen met hun medewerkers en leidinggevenden: relaties FO en BO en met facilitair of HRM. Werkprocessen die door meerdere bedrijfsonderdelen lopen, relaties met strategisch beleid enzovoorts.

 

Ik leer managers en teamleiders in deze fase het vermogen te ontwikkelen om het eigen probleem of het vraagstuk in de breedte en in de diepte te leren kennen in de context van de dynamiek van mens en organisatie. Door stil te staan en op bovengenoemde wijze een aantal keren opnieuw in en uit te zoomen tot er meer helderheid komt waar het over gaat. Om op die manier te ontdekken wat er ten grondslag ligt aan de ontstane situatie. Om door stil te staan te leren ontdekken wat zich aandient aan positieve energie en mogelijkheden, creatieve oplossingen en acties die succesvol zijn voor zowel de mensen als de organisatie en haar klanten.

 

WISSELWERKING TOP DOWN EN BOTTOM UP  

Top down en bottom up goed combineren is essentieel voor succes. Een open deur voor iedereen die leiding geeft, niemand zal het ontkennen. Maar mijn ervaring van de laatste jaren is, dat het voor de meeste managers en teamleiders een grote uitdaging is om dit te realiseren. Ik coach managers en managementteams om deze uitdaging handen en voeten te geven.

 

Mijn aanpak bottom up is erop gericht om in teams ruimte te creëren om even stil te staan, te evalueren, om problemen en knelpunten te signaleren en die integraal te onderzoeken. Dit heeft tot gevolg dat de gevonden oplossingen of noodzakelijke veranderingen meestal ook betrekking hebben op processen en mensen in andere bedrijfsafdelingen waar andere managers verantwoordelijk voor zijn. Dit vraagt in het proces van invoering om een tijdige overgang  te maken naar een top-down beweging en om het vermogen van directeuren, managers en m.t.’s om deze oplossingen bedrijfsbreed en integraal (HET-WIJ-IK) in de betrokken afdelingen of teams door te voeren. Door een planmatige aanpak; door te coachen, te faciliteren en aan te sturen. Door medewerkers er op bepaalde momenten ook weer bottom up bij te betrekken. Er onstaat dan een terugkerende wisselwerking tussen bottom up en top down, die kan gaan zorgen voor de gewenste resultaten.

Hetzelfde principe geldt ook voor grotere veranderingsprocessen bij fusie of reorganisatie. Of voor het doorvoeren van nieuwe werkwijzen en bijbehorende werkprocessen, voor het evalueren en bijstellen van veranderingen. De concrete invulling van top down en bottom up activiteiten en bijbehorende leerprocessen zal verschillend ingekleurd worden, afhankelijk van het veranderingsproces.

Ik ben aan dit onderwerp in toenemende mate aandacht gaan geven omdat mijn ervaring is dat er vaker haperingen onstaan in de overgangen tussen bottom up en top down. Die zorgen ervoor dat enthousiast opgestarte veranderingen "ergens in de organisatie" blijven steken. Er gebeurt volgens de initiatiefnemers dan te weinig of het verkeerde. Ze kunnen niet goed overzien wat er precies aan de hand is en weten niet altijd de kanalen te benutten om dit proces te beïnvloeden. Er ontstaat frustratie en machteloosheid, en de klant wordt niet goed bediend.

Mijn advisering aan directeuren en coaching van managers en teamleiders is erop gericht om dit patroon te doorbreken en succesvol te worden bij het oplossen van problemen en het invoeren van veranderingen.

 

 

Terug naar Dienstverlening

 

Actueel

Verantwoord Maatschappelijk Ondernemen: onderzoek  en hulpproject in Ladakh

In de zomer van 2010 heb ik onderzoek gedaan in Ladakh, in het Himalaya gebied in Noord-India, naar de cultuur en leefomstandigheden van de Ladakhi en Tibetanen. Ook heb ik samen met een Ladakhi familie een kleinschalig toeristisch project opgezet. Begin augustus 2010 kwam ik onverwacht in een overstroming terecht.  Klik verder door voor een verslag met foto's.

> Verblijf in het Ladakhi dorpje Stakna
  
> Project 'Het oude huis' in Stakna

> Verblijf bij Tibetaanse vluchtelingen in Nyoma-Changtang
  
> De "vergeten" overstroming in Ladakh